Jak w erze cyfrowej nie zwariować od nadmiaru informacji

Średnio sprawdzamy telefon 96 razy dziennie. Dostajemy kilkadziesiąt powiadomień. Mamy otwarte 20 zakładek w przeglądarce. Problem nie jest teoretyczny.

Dlaczego to się dzieje

Powiadomienia są specjalnie zaprojektowane, żeby przerywać. Firmy technologiczne zatrudniają psychologów, którzy wiedzą, jak wywoływać nawykowe zachowania. Czerwona kropka? Dopamina. Wibracja? Reakcja odruchowa. To nie jest słabość charakteru, to inżynieria behawioralna.

Algorytmy nie pokazują tego, co ważne – pokazują to, co angażuje. YouTube poleca kolejne filmy nie dlatego, że są wartościowe, ale dlatego, że każesz tam siedzieć. Facebook podsuwa kontrowersje, bo wywołują reakcje. Instagram – treści, które wywołują zazdrość lub niepewność. Rezultat: tracisz czas na rzeczy, których nie planowałeś oglądać.

Co z tym zrobić

Wyłącz większość powiadomień

Zostaw tylko te od ludzi: SMS-y, telefony, może wybrane kontakty z Messengera. Reszta – media społecznościowe, gry, aplikacje newsowe – wyłącz całkowicie. Sprawdzisz, kiedy będziesz chciał, nie kiedy algorytm uzna, że powinieneś.

Ogranicz źródła informacji

Wybierz 2-3 miejsca, z których bierzesz newsy. Wystarczy. Nie potrzebujesz 15 portali mówiących to samo z drobnymi różnicami. Jeśli czytasz politykę – jeden portal ogólny, jeden specjalistyczny. Technologia? Podobnie. Reszta to duplikaty i szum.

Ustaw granice czasowe

Przeglądanie mediów społecznościowych – 30 minut dziennie, nie więcej. Newsy – 20 minut rano lub wieczorem. YouTube – po zakończeniu konkretnej rzeczy, nie „w tle”. Większość systemów ma wbudowane liczniki czasu ekranowego. Użyj ich.

Przestań multitaskować

Nie ma czegoś takiego jak skuteczny multitasking. Są szybkie przełączenia uwagi, które niszczą produktywność. Jak pracujesz – wyłącz pocztę, komunikatory, wyloguj się z Facebooka. Sprawdzisz za godzinę. Nic się nie stanie.

Dodaj opory

Usuń aplikacje mediów społecznościowych z telefonu. Możesz je otworzyć w przeglądarce, ale dodatkowy krok zmusza do zastanowienia: czy naprawdę tego chcę? Wyloguj się po każdym użyciu. Niech każde wejście będzie świadome, nie odruchowe.

Odpoczywaj bez ekranów

Wieczorem odkładaj telefon godzinę przed snem. Nie „będę tylko scrollować w łóżku”. To rujnuje sen i dodaje zbędnego bałaganu w głowie. Rano nie bierz telefonu od razu po przebudzeniu. Pozwól sobie na 30 minut bez bodźców.

Notuj analogowo

Jak coś jest ważne – zapisz ręcznie na kartce. To zmusza do przefiltrowania informacji. Mózg pracuje inaczej, gdy piszesz ręcznie niż gdy stukasz w klawiaturę. Przy okazji nie rozpraszają cię powiadomienia.